Cùng với nhân sâm, nhung hươu, đông trùng hạ thảo (ĐTHT) được xếp vào loại thuốc quý hiếm và bổ nhất. ĐTHT là một loài nấm túi có tên khoa học là Cordyceps sinensis (Berk) Sacc. với sâu non (ấu trùng) của một loài côn trùng thuộc chi Hepialus. Thường gặp nhất là sâu non của loài Hepialus armoricanus.
ĐTHT dài 3-5cm, có 20-30 khía, bề mặt có màu nâu vàng, bẻ ra màu trắng, thường có ở những nơi có độ cao 4.000m so với mặt nước biển, chủ yếu là ở vùng núi Tây Tạng và Tứ Xuyên (Trung Quốc).
Công dụng của ĐTHT: là một vị thuốc bồi bổ hết sức quý giá, có tác dụng tích cực với các bệnh rối loạn tình dục, thận hư, liệt dương, di tinh, đau lưng mỏi gối, ho hen do phế hư hoặc cả phế, thận đều hư và có tác dụng tốt đối với trẻ em chậm lớn, bình ổn âm dương, ngăn ngừa lão hóa, chữa thiếu máu suy nhược, viêm gan B. Một số nghiên cứu hiện đại chỉ ra rằng ĐTHT có tác dụng tăng cường công năng của tuyến thượng thận, cải thiện chức năng thận, nâng cao năng lực miễn dịch, kháng khuẩn, kháng virut, chống ung thư và phóng xạ.
Bài thuốc - món ăn có ĐTHT
Cháo trùng thảo: ĐTHT 6g, bạch cập 10g, gạo ngon 50g, đường phèn, nước đủ dùng. ĐTHT, bạch cập sao khô, nghiền nhỏ thành bột. Gạo vo sạch, nấu thành cháo. Khi cháo chín đổ bột trùng hạ thảo và bạch cập vào nấu sôi rồi cho đường phèn vào. Ăn nóng, mỗi ngày ăn 2 lần, ăn trong vòng 1 tuần.
ĐTHT nấu với thịt dê: ĐTHT 20g, thịt dê tươi 500g, hoài sơn 30g, câu kỷ tử 15g, gừng tươi, gia vị đủ dùng. ĐTHT, câu kỷ tử, hoài sơn rửa sạch, thái nhỏ. Thịt dê rửa sạch thái nhỏ, khử mùi bằng cách tráng qua nước sôi. Cho tất cả các thứ trên vào nồi hầm trong vòng 2 giờ có thể dùng được. Ăn 2 - 3 lần trong 1 tuần, khi ăn nên ăn cả cái và nước.
Canh tôm nõn, ĐTHT: ĐTHT 10g, tôm nõn 30g, gừng, muối, nước đủ dùng. Rửa sạch ĐTHT, tôm nõn, cho vào nồi, đổ nước vừa đủ, đun sôi, chín trong vòng 30 phút rồi cho gừng, gia vị là dùng được. Khi dùng, ăn cả nước lẫn cái.
Theo BS. Nghiêm Huệ (SK&ĐS)
